Frétt af aðalfundi 9. maí 2026

Aðalfundur Blindrafélagsins var haldinn í húsnæði félagsins að Hamrahlíð 17 laugardaginn 9. maí. Góð þátttaka var meðal félagsmanna en þeir þátttakendur sem ekki sáu sér fært að mæta tóku þátt í gegnum fjarfundarbúnað.

Á fundinum lauk kosningu til trúnaðarstarfa sem staðið hafði yfir rafrænt frá 28. apríl þar til fundarstjóri lokaði fyrir atkvæðagreiðslu kosninga.

Sigþór U. Hallfreðsson var einn í framboði til formanns og var því sjálfkjörinn.

Kosið var í stöðu tveggja aðalmanna og tveggja varamanna í stjórn Blindrafélagsins og réð atkvæðafjöldi því hverjir tóku sæti sem aðalmenn og varamenn.

Kosningar fóru þannig að:

Auður Hanna Guðmundsdóttir hlaut 42 eða 16,87% atkvæða.

Ásdís Evlalía Guðmundsdóttir hlaut 29 eða 11,65% atkvæða.

Halldór Sævar Guðbergsson hlaut 53 eða 21,29% atkvæða.

Iva Marín Adrichem 41 eða 16,47% atkvæða.

Rósa María Hjörvar 50 eða 20,08% atkvæða.

Sandra Dögg Guðmundsdóttir 32 eða 12,85% atkvæða.

Halldór Sævar og Rósa María taka sæti í stjórn sem aðalmenn og Auður Hanna og Iva Marín taka sæti sem varamenn.

Fundurinn samþykkti svohljóðandi ályktanir.

Ályktun – Yfirborðsfrágangur göngusvæða án óreiðu

Ályktun aðalfundar Blindrafélagsins, 9. maí 2026

Aðalfundur Blindrafélagsins haldinn 9. maí 2026, hvetur Reykjavíkurborg og önnur sveitarfélög til að hætta notkun mismunandi litaðs yfirborðs og ruglandi mynstra við lagningu göngusvæða utandyra. 
 
Í leiðbeiningunum „Algild hönnun utandyra“, sem ÖBÍ – Réttindasamtök gaf út árið 2017, kemur fram að óreiða í yfirborði og marglitt yfirborð án skýrrar gönguleiðar geti valdið óöryggi og verulegum erfiðleikum, einkum fyrir sjónskert fólk, fólk með ákominn heilaskaða og flogaveiki, auk þess sem slíkar lausnir geti ruglað leiðsöguhunda. 
 
Sama sjónarmið kemur skýrt fram í opinberu leiðbeiningaritinu „Hönnun fyrir alla – Algild hönnun utandyra“, sem unnið var af Verkís og gefið út af Vegagerðinni og Reykjavíkurborg árið 2019, þar sem varað er sérstaklega við marglituðu yfirborði og flóknum mynstrum á göngusvæðum. 
 
Sem dæmi um mjög erfið og illa aðgengileg svæði má nefna gönguleiðir um Borgartúni og við Hlemm. 
 
Blindrafélagið hvetur sveitarfélög til að leita annarra leiða til að lífga upp á almenn útisvæði en með litaskiptingu eða mynstrum í gönguleiðum og leggur áherslu á að þær leiðbeiningar sem hér er vísað til verði lagðar til grundvallar við skipulag og hönnun útisvæða. 
 
Blindrafélagið fagnar góðu samstarfi við aðgengisfulltrúa Reykjavíkurborgar og lýsir vilja til áframhaldandi samstarfs um að bæta aðgengi blindra og sjónskertra.

Tilvísanir.

Algild hönnun utandyra – ÖBÍ (2017): 
Hönnun fyrir alla – Algild hönnun utandyra (2019, uppfært 2023): 

Ályktun – Fögnum réttlátara samfélagi.
Aðalfundur Blindrafélagsins, haldinn 9. maí 2026

Aðalfundur Blindrafélagsins, haldinn 9. maí 2026, fagnar farsælum lyktum eftirfarandi atriða sem styrkja grundvöll mannréttinda, auka samfélagslega þátttöku og bæta lífskjör fólks með sjónskerðingu og annarra fatlaðra einstaklinga.

1. Lögfesting Samnings Sameinuðu þjóðanna um réttindi fatlaðs fólks (SRFF)
Blindrafélagið lýsir yfir mikilli ánægju með að Ísland hafi lögfest SRFF og þar með sett áfangaskil við vegferðina sem hófst með undirritun samningsins árið 2007 og fullgildingu árið 2016. Samningurinn kveður á um jafnan rétt fatlaðs fólks til þátttöku í samfélaginu, sjálfstæðs lífs og aðgengis að þjónustu og upplýsingum.
Um leið og Blindrafélagið fagnar þessum sögulega áfanga hvetur það Alþingi til að lögfesta jafnframt „valfrjálsu bókunina“ við samninginn, enda er mikilvægt að stuðla að aukinni vernd þeirra réttinda sem í samningnum felast.

Tilvísun: Lög um samning Sameinuðu þjóðanna um réttindi fatlaðs fólks. | Þingtíðindi | Alþingi

2. Greiðslur almannatrygginga fylgja launavísitölu fest í lög 

Trygg og réttlát framfærsla er grundvöllur virkrar þátttöku í samfélaginu og mannlegrar reisnar. Greiðslur almannatrygginga eru að stærstum hluta ellilífeyrir og greiðslur vegna örorku og endurhæfingar. Samþykkt laganna felur í sér að greiðslur almannatrygginga fylgja þróun launavísitölu sem tryggir að fatlað fólk, öryrkjar og ellilífeyrisþegar njóti samsvarandi kjarabótar og aðrir hópar samfélagsins. Undanfarin ár höfðu örorkulífeyrisþegar orðið undir í tekjuþróun, þar sem lífeyrir hafði hvorki fylgt almennri launaþróun né verðlagi.   

Blindrafélagið fagnar því eindregið að höggvið sé á þennan vítahring.

Tilvísun: 2. mgr. 62. grein Lög um almannatryggingar. | Þingtíðindi | Alþingi

3. Lög um aðgengi að vefsetrum og smáforritum opinberra aðila

Blindrafélagið fagnar heilshugar að fest hafi verið í lög að vefsetur og smáforrit fyrir fartæki á vegum opinberra aðila skuli framvegis vera aðgengileg öllum, einkum fötluðu fólki, með því að gera þau skynjanleg, nothæf, skiljanleg og traust. Sem og um forrit fyrir fartæki á vegum frjálsra félagasamtaka sem veita þjónustu sem er nauðsynleg almenningi eða þjónustu sem beinist sérstaklega að þörfum fatlaðs fólks.
Nauðsyn þess að tryggja gott aðgengi að stafrænni þjónustu og upplýsingum er stöðugt að verða mikilvægari þáttur í nútímasamfélagi. Þessi lög eru þýðingarmikið skref í rétta átt.
Tilvísun: 870/157 : aðgengi að vefsetrum og smáforritum opinberra aðila 

Samantekt
Þessi mál, sem varða grundvallarmannréttindi fatlaðs fólks, voru öll til afgreiðslu á Alþingi í vetur. Með því að tryggja framgang þeirra sýndi Alþingi raunverulega ábyrgð og steig stórt skref í átt að réttlátara, aðgengilegra og mannúðlegra samfélagi, þar sem enginn er skilinn eftir.

Ályktun – Hljóðbókasafnið heim

Aðalfundur Blindrafélagsins, haldinn 9. maí 2026

Aðalfundur Blindrafélagsins, haldinn 9. maí 2026 ítrekar fyrri ályktun frá aðalfundi 2025 og skorar á stjórnvöld að tryggja að Hljóðbókasafn Íslands fái framtíðarhúsnæði í Hamrahlíð 17, þar sem það hóf starfsemi sína og á eðlilegan samastað innan öflugs þjónustukjarna fyrir blint og sjónskert fólk.

Allt stefnir í að safnið þurfi að flytja úr núverandi húsnæði á næstu mánuðum þar sem húsnæðið hefur verið selt. Með aukinni stafrænni þróun hefur húsnæðisþörf þess minnkað verulega og því er ljóst að Hamrahlíð 17 hentar starfseminni mun betur en áður, hvað varðar stærð, aðgengi og samlegð við aðra þjónustu. Það er því rökrétt niðurstaða að safnið þekkist boð Blindrafélagsins um aðstöðu í Hamrahlíð 17.

Í Hamrahlíð 17 er þegar fyrir hendi fjölbreytt og samhæfð þjónusta sem blint og sjónskert fólk sækir sér: endurhæfing, ráðgjöf, tækniaðstoð og jafningjastuðningur. Blindrafélagið hefur um árabil unnið að því að koma sem mestu af þjónustu við blint og sjónskert fólk undir eitt þak.

Með endurkomu Hljóðbókasafnsins myndi enn frekar styrkjast sú heild sem húsið stendur fyrir. Einnig myndi starfsfólk safnsins fá betri vinnuaðstöðu í rými sem er sérútbúið með þarfir notenda að leiðarljósi.

Hljóðbókasafnið er lykilstofnun í aðgengi blindra og sjónskertra að bókmenntum, menningu og upplýsingum. Safnið er lifandi dæmi um hvernig hægt er að veita aðgengi að efni sem annars væri lokuð bók fyrir fjölda fólks. Með því að gera efni aðgengilegt hefur safnið átt stóran þátt í að auka sjálfstæði notenda, styrkja menntunarmöguleika þeirra og gera þeim kleift að taka virkan þátt í menningar- og samfélagslífi á eigin forsendum.

Aðalfundurinn telur að engin gild rök standi gegn því að safnið komi aftur heim í Hamrahlíð 17.
Fundurinn hvetur menningar-, nýsköpunar- og háskólaráðherra til að bregðast tafarlaust við og taka skýra ákvörðun án frekari tafa, svo Blindrafélagið geti undirbúið móttöku safnsins og tryggt að þjónustan raskist sem minnst við flutningana.

Skoðanakannanir Gallup hafa sýnt að þjónusta Hljóðbókasafns Íslands er sú þjónusta sem verðmætust er að mati félagsmanna Blindrafélagsins. Það væri því synd að láta þetta einstaka tækifæri úr greipum ganga til að koma safninu aftur heim.